Ik wil eerder beginnen met de studie hoor ik je zeggen. Fijn! En toen ik voorlichting over de module gaf december 2024 leek het mij dat ik al een tiental studenten zag die in januari al wilde beginnen. Dat is sllim, want start van het nieuwe jaar, vol energie en met het lijstje goede voornemens in je hand zet je jezelf al in de vaart om trefzeker de module te halen.

udpate dec25: ook nu heb ik ook al een aantal studenten die in janauari volgend jaar, dus jan26 een start willen maken en een paar studenten die deze module eerder gaan doen, dus eerder dan in het 4e jaar. Helemaal prima!

Inleiding

Als je eerder wil starten met de module, dan juig ik dat alleen maar toe. Daarom ook dat ik deze website gestart ben omdat het vaak zo is dat studenten geen toegang hebben tot de systemen van de opleiding, tot een opleiding start. Maar in deze tijd is denk ik alle kennis gratis, of zou dat moeten zijn, dus zeker die van een onderwijsinstituut.

Op dit deel van de website ga je de kernpunten vinden van het kennis deel van de module. Daarmee bedoel ik dat je hier de richting gaat vinden van je dingen die je moet kennen en kunnen, dus theorie modellen etc. Ook de richting/denkstand waar de module je in wil hebben en een suggestie voor tussentijdse producties. Die tussentijdse producties vormen aan het eind je eind product.

Waar meer starten?

Tip 1: Mijn suggestie zou zijn te starten met het inlezen in besluitvorming theorie in zijn algemeenheid. Er zijn daarover bergen materiaal online te vinden.

Ook maakte ik een serie artikelen hierover. Die kan je hier vinden. Prima om in januari al te lezen! https://gripopjeorganisatie.com/d-alle-losse-artikelen-hier/

Tip 2: En besluitvorming in kader van gebruik van Artif Intell (AI), lijkt me een belangrijk onderwerp, zeker in 2026. Dus zorg dat je een LLM systeem (het juiste woord voor die programmas) zoals Gemini of zo al eens een paar keer gebruikt hebt.

Maar denk dat de meeste studenten daarna direct naar concrete zaken willen. In dat geval is onderstaand stappenplan mijn idee. Deze stappen zijn vrijwel gelijk aan de producties die we als suggestie geven in de module.

Stap 1. Doel: snap een model dat een indeling maakt van besluitvorming. De gedachte is dat je niet bij elk besluit hetzelfde gaat doen, maar weet welke situatie welk soort besluit of aanpak nodig heeft. Mijn suggestie: verdiep je in het Cynefin model. Eindresultaat moet zijn dat je het model goed kan uitleggen aan iemand die onbekend is met besluitvorming modellen. Er zijn bergen filmpjes en pdf’s te vinden die het model uitleggen. Ook op deze website, link is hier.

Stap 2. Doel: evalueer hoe besluiten genomen worden in je organisatie.

Stap 2.1: Verzamel minimaal tien besluiten die jouw organisatie ooit nam. Probeer een brede waaier van soort besluiten te vinden. Dus ook besluiten die op verschillende afdelingen zijn gemaakt. Dus niet allen de ICT besluiten, of alleen de marketing besluiten, maar van alles wat.

Dit hoeft niet exact te zijn en in detail beschreven deze besluiten, ook wat je hoort bij de koffiemachine is goed. Een goede plek om veel informatie op te halen is na een vergadering. Dan kan je soms uitspraken horen als:

  • ‘Heb je de baas weer die dit wil, dat wil die al jaren, doen we toch nooit’.
  • ‘Dat willen ze nu wel, maar er is geen budget voor..’
  • ‘Weer een nutteloze vergadering, we hebben niets besloten.’
  • ‘Lees ik dat het besloten is, maar toch niet waar ik bij was, ze doen maar wat!’
  • ‘Te grappig… doen we weer net alsof alles gelukt is, iedereen weet toch dat het project ver uit budget en tijd is gelopen?’
  • ‘Ja, ja, de baas weet het weer beter, die met zijn gezeur over jarenlange ervaring en dat hij het wel weet. Er is nog een project goed afgerond onder zijn leiding’.
  • ‘Is het simpel, dan vergaderen we er lang over. Is het moeilijk, lopen ze er van weg en nemen ze in een achterkamertje een besluit’.

Stap 2.2: Plot die besluiten op een model, zoals het Cynefin model. De uitkomst is dat je inzicht krijgt in wat voor soort problemen/kansen er in jouw organisatie zijn en hoe daarover besloten werd.

Stap 3. Doel: begrijpen wat werkt en wat niet.

Analyseer, reflecteer op die besluiten die je bij stap 2 hebt geplot. Neem hier rustig de tijd voor. Dit onderdeel is voor met het belangrijkste, dat je een totaal beeld krijgt en je intuiteit daarbij laat werken. Hoe voelt het dat de organisatie zo besluiten neemt, wat vindt je daarvan? En hebben die besluiten altijd het gewenste effect gehad? Als zo, dan is de organisatie een goede vaardige besluitenmachine. Als niet, welke soort besluiten is de organisatie niet goed in? Wel in de simpele, maar niet in de complexe? Of juist als er chaos is en niet bij de simpele?

Stap 4. Doel: zelf weten in welke besluitvorming types je goed bent. Analyseer welke soort problemen of kansen jij plezierig vindt om aan te pakken. Welke soort besluitvorming ligt je goed? En als die je goed liggen, krijgen ze dan ook altijd de uitkomst die je wenste?

En als er besloten moet worden samen met anderen, krijg jij dan altijd gelijk? Gebruikt men jouw besluiten logica en besluit men dan in jouw voordeel? Bijvoorbeeld jij wil alle besluiten met cijfers onderbouwen, doet dan iedereen mee? Of jij besluit op gevoel, want jij hebt toch die ervaring? Is dan ook iedereen in het team mee met jouw besluit? Of speelt je altijd op macht? Etc.

Andere aanpak of schrijven van je portfolio. Hier Rudolph’s gedachte.

Module tip, Rudolph’s gedachten: anders dan bij andere modules ben ik niet per se op zoek naar een advies. Dat mag, maar belangrijker is dat je een beeld in je hoofd laat ontstaan wat er aan het gebeuren is en hoe dat zijn effect op jezelf heeft. Jij bent namelijk het enige stuk gereedschap dat je kan inzetten als je besluitvorming wil veranderen.

En dan moet je als eerste jezelf in besluitvormende momenten/trajecten goed kennen. En daarin met name de effecten van je emotie en ratio. De basketbal en pingpong bal. In Jip en Janneke taal: als besluitvorming is als een kast in mekaar zetten, dus onderdelen goed bijeen brengen tot een eind punt, dan is het belangrijk dat je schroeven draaier goed werkt. Die schroeven draaier ben jij. Dat moet goed passen op de schroeven.

Ook nog eventueel – Haal alvast een Artificiele Intelligentie certificaat.

AI cursus doen en certificaat halen. Er zijn vele opleidingen te doen in Artificiele Intelligentie. Een die ik plezierig vond is die van Andrew Ng, hoogleraar van de Stanford University, waar ik ook even aan gestudeerd heb. Een link daar heen is hier. Als je de opleiding volgt en een certificaat haalt (kost iets van Euro 60), hoef je wat mij betreft de twee dagen dat we lesgeven in AI niet aanwezig te zijn. En kan je met het certificaat als bewijs, zeg iets van 20% van je assessment resultaat al hebben.

Update winter 2025: de vorige studieperiode hebben iets van 12 studenten deze MOOC gevolgt en het certificaat gehaald. Ze vonden het nuttig, maar sommige miste te link met hun organisatie. Dus ik zal eens op zoek gaan naar een andere MOOC die je online kan doen, een certificaat geeft waar je iets aan hebt voor jezelf en voor deze module.

Nog even…. deze module mag iets anders zijn

Op de 19dec24bedacht ik me weer dat studenten gedrilled zijn in denken in problemen die opgelost moeten worden. Jammer, ik denk meer over kansen. Los daarvan zei ik dat denken in problemen of kansen en daar aan werken je manier van denken en handelen heel erg beperkt. Het geeft je een tunnelvisie op die hoofvraag en oplossing. Dat is erg makkelijk zo. Maar als iets een ‘wicked problem’ is dan werkt die tunnel aanpak niet.

In de ogen van de persoon met de hamer lijkt alles een spijker.

Dit is een module voor mensen die al vele modules gedaan hebben. Dus die snappen het spelletje van hoofdvraag, deelvragen etc. wel. Dat hoeft niet meer bewezen te worden. Wat veel leuker is alle kennis en kunnen van de afgelopen studietijd eens in te zetten. Dus niet rond te gaan lopen met een hamer, maar eens kijken naar wat er allemaal in je gereedschapskist is komen te zitten. En dat allemaal te gebruiken om besluitvorming rond te krijgen. In mijn woorden, een ‘zwarte band karatejoepie’ te worden die kan bewegen/vechten niet alleen op straat, maar ook op het water, in een bos etc. Dus jij die nog bewuster gaat worden van alle vaardigheden die je hebt verzameld en die inzetten voor je leven. En je leven is voornamelijk besluiten nemen.

Update winter 2025: zo denk ik er nog steeds over. De standaard indeling doen van situatie dan complicatie, dan oplossing en zo tot een advies rapport komen is prima. Maar ik ga studenten uitdagen het veel ruwer en algemener te bekijken en uit de koker van dat denken te raken. Dit onderwerp leent zich daar prima toe!

Fijn dat je aan het overwegen bent eerder met de studie te starten. Gebruik januari waarin geen lessen zijn goed lijkt me.

Rudolph Regter